Kobiety w muzyce

06.03.2026, piątek, godz. 19:00
Wałbrzych, Filharmonia Sudecka
Kobiety w muzyce

Wykonawcy

Agata Zając — dyrygent
Clare Hammond — fortepian
Helena Chylaszek — fortepian (laureatka Grand Prix XXVII Kłodzkiego Konkursu Pianistycznego – Nagrody Dyrektora Filharmonii Sudeckiej)
Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Sudeckiej

Program

godz. 18:00 Rozmowy w C-dur — spotkanie z artystami przed koncertem (wstęp wolny dla osób posiadających bilet na koncert)

godz. 19:00 Koncert:
Albert Loeschhorn — Etiuda a-moll op. 52 nr 4    (2′)
Krystyna Moszumańska-Nazar — Mała Etiuda
Fryderyk Chopin — Nokturn cis-moll op. Posth.    (4′)
Grażyna Bacewicz — Uwertura na orkiestrę     (6′)
Florence Price — Koncert fortepianowy d-moll     (17′)
Louise Farrenc — III Symfonia g-moll op. 36     (35′)

Czas trwania: 90 minut (z przerwą)
Ceny biletów: 60 / 40 zł

O koncercie

Zapraszamy na muzyczną opowieść o kobietach, dla kobiet i wykonywaną przez kobiety. Pierwszą bohaterką wieczoru będzie Grażyna Bacewicz i jej Uwertura na orkiestrę symfoniczną. Dzieło to można opisywać specjalistycznym językiem jako „iskrzące się życiem, pędzące na skrzydłach temperamentu rytmicznego” (Stefan Kisielewski), jednak jego „drugie dno” jest znacznie bardziej przystępne.

Uwertura stanowi bowiem swoisty obraz życia: część spokojna (Andante) przywodzi na myśl chwile szczęśliwe i beztroskie, natomiast część szybka (Allegro) zachęca do walki mimo przeciwności losu, do niezłomności oraz wiary w zwycięstwo. Niesie przesłanie, że „po każdej burzy wychodzi słońce”. Jest to również nawiązanie do czasu powstania utworu – rok 1943 był momentem, gdy w ogarniętej wojną Europie zaczynał tlić się płomień nadziei, któremu na imię wolność.

Drugim punktem programu będzie kompozycja, która… zniknęła na 75 lat – Koncert fortepianowy d-moll Florence Price, pierwszej uznanej afroamerykańskiej kompozytorki. Utwór powstał w 1934 roku i został po raz pierwszy wykonany przez samą autorkę podczas gali rozdania dyplomów Chicago Music College. Entuzjastyczne przyjęcie przez krytykę sprawiło, że koncert pojawiał się w kolejnych latach w repertuarach wielu ważnych orkiestr amerykańskich.

Zawirowania II wojny światowej doprowadziły jednak do rozwiązania i zawieszenia działalności licznych zespołów, co skutkowało spadkiem zainteresowania nowymi dziełami, nieposiadającymi jeszcze ugruntowanej pozycji w historii muzyki. Do zapomnienia przyczyniła się również śmierć kompozytorki w 1953 roku. Światełko w tunelu pojawiło się, gdy jedna z córek Florence Price odziedziczyła letni dom, w którym powstawały jej kompozycje. Podjęła próbę utworzenia archiwum dzieł matki we współpracy z Uniwersytetem Arkansas, jednak plany te przerwała jej śmierć w 1975 roku. Rękopisy przeleżały zapomniane w piwnicy domu aż do 2009 roku, kiedy odnaleźli je nowi właściciele posiadłości. Rekonstrukcji partytury dokonał Trevor Weston, a kolejne wykonania – w tym także w Filharmonia Sudecka – przywracają dziś pamięć o tej niezwykłej kompozytorce.

Podobnie jak Florence Price, również Louise Farrenc przez długi czas pozostawała niemal nieznana, mimo że w swojej epoce – w pierwszej połowie XIX wieku – cieszyła się dużym uznaniem francuskiej publiczności. Już na wczesnym etapie kariery ujawniła wybitny talent, a po studiach u znakomitych pedagogów paryskiego Konserwatorium rozpoczęła działalność jako pianistka i kompozytorka. Początkowo tworzyła głównie utwory fortepianowe, z czasem jednak sięgała po większe formy – najpierw kameralne, następnie orkiestrowe. Zdobyte doświadczenie pozwoliło jej w latach 40. XIX wieku skomponować trzy symfonie. Ostatnia z nich – III Symfonia g-moll op. 36, napisana w 1847 roku – zamknie ten wyjątkowy wieczór.

Jakub Karmelita