3. Brass Plus Festival: Tuba jak malowana

20.02.2026, piątek, godz. 19:00
Wałbrzych, Filharmonia Sudecka
3. Brass Plus Festival: Tuba jak malowana

Wykonawcy

Radosław Labahua — dyrygent
Krzysztof Mucha — tuba
Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Sudeckiej

Program

godz. 18:00 Rozmowy w C-dur — spotkanie z artystami przed koncertem (wstęp wolny dla osób posiadających bilet na koncert)

godz. 19:00 Koncert:
Paweł Konkol — Fanfare over the Sudeten Peaks     (2′)
Leonard Bernstein — Uwertura z musicalu Kandyd     (5′)
Alexander Arutiunian — Koncert na tubę     (15′)
Modest Musorgski/Maurice Ravel — Obrazki z wystawy     (33′)

Czas trwania: 85 minut (z przerwą)
Ceny biletów: 60 / 40 zł

O koncercie

Obecnie wykonaniu Uwertury z musicalu ,,Kandyd” przez Filharmoników Nowojorskich nie towarzyszy dyrygent. Jest to hołd, jaki muzycy orkiestry oddają swojemu wieloletniemu dyrektorowi – Leonardowi Bernsteinowi. Jego życie było niezwykle barwne. Nic więc dziwnego, że stało się ono podstawą scenariusza filmu ,,Maestro”, opowiadającego historię tego wybitnego dyrygenta i kompozytora. Leonard Bernstein wielokrotnie powtarzał, że chce napisać „Wielką Operę Amerykańską”. Prawdopodobnie najbliżej tego celu był, tworząc ,,Kandyda” (1956), którego określił mianem „operetki komicznej”. Musical ten, oparty na satyrycznej powieści Voltaire’a z 1759 roku, opowiada o perypetiach Kandyda – naiwnego, prostodusznego młodzieńca – oraz jego ukochanej Kunegundy. Charakter dzieła znakomicie oddaje Uwertura, która od samego początku stała się hitem i szybko weszła do programów koncertowych jako samodzielny utwór.

Nie sposób wyobrazić sobie inauguracji festiwalu poświęconego instrumentom dętym blaszanym bez solowego instrumentu z tej rodziny. W tym roku nie będzie to jednak najbardziej popularna trąbka, puzon czy waltornia, lecz… tuba. W większości dzieł symfonicznych to ona – choć nie tylko! – dzięki swoim niskim rejestrom stanowi fundament kompozycji, na którym autorzy budują swoje muzyczne myśli. Ormiański kompozytor Alexander Arutiunian zapragnął jednak, aby instrument ten wyszedł z cienia i „zaśpiewał” przy akompaniamencie orkiestry symfonicznej. W ten sposób w 1992 roku powstał Koncert na tubę, który prawykonał tubista Harri Lidsle z Orkiestrą Symfoniczną w Lahti. Trzydzieści trzy lata po premierze koncert ten wreszcie zabrzmi w Filharmonii Sudeckiej, a w roli solisty wystąpi Krzysztof Mucha.

Latem 1874 roku Modest Musorgski oglądał wystawę akwarel i rysunków swego nagle zmarłego przyjaciela, architekta i malarza Wiktora Hartmanna: „…kierował się raz w lewo, to znów w prawo lub niezdecydowanie kręcił się w kółko czy podbiegał szybko do jakiegoś obrazu; często zasępiało się jego oblicze, wtedy myślał ze smutkiem o swym zmarłym przyjacielu”. Właśnie w tej chwili doznał tak wielkiego przypływu natchnienia, iż niemal od ręki stworzył dziesięć genialnych miniatur pod tytułem Obrazki z wystawy, w których oddał zróżnicowaną tematykę malarskich pierwowzorów. Niezwykle ważną rolę w tym zadziwiającym cyklu odgrywają „Promenady”, będące muzycznymi autoportretami kompozytora – oddającymi jego przejścia pomiędzy obrazami, chwile zawahania i powroty, a wreszcie głębokie zamyślenie. Podczas słuchania spotkamy się z Gnomem, Samuelem Goldenbergiem i Szmulem, wyruszymy w podróż do starego zamku, paryskiego parku Tuileries i na rynek w Limoges oraz przejdziemy przez Wielką Bramę Kijowską. Zajrzymy do katakumb i chatki na kurzej stopce, a towarzyszyć nam będą zwierzęta: woły i kurczęta w skorupkach, które zatańczą dla nas. Nie jest to jednak zbiorowa halucynacja, lecz wizja Musorgskiego, który nadał poszczególnym częściom takie właśnie tytuły i zilustrował je muzycznie.

Jakub Karmelita